Βασιλικός πολτός

Ο βασιλικός πολτός (Β.Π.) είναι υγρό με κρεμώδη παχύρρευστη υφή, με ελαφρά δριμύ άρωμα και όξινη γεύση, χρώμα λευκό έως ανοικτό κίτρινο.

Ο βασιλικός πολτός (Β.Π.) είναι υγρό με κρεμώδη παχύρρευστη υφή, με ελαφρά δριμύ άρωμα και όξινη γεύση, χρώμα λευκό έως ανοικτό κίτρινο | Ζαγοροχώρια

Βασιλικός πολτόςΕκκρίνεται από τους υποφαρυγγικούς και σιαγονικούς αδένες των εργατριών μελισσών με περισσότερη  παραγόμενη ποσότητα από τις νεαρές (παραμάνες). Χρησιμεύει για την εκτροφή των προνυμφιακών φάσεων των μελισσών (εργατριών/κηφήνων)  και κυρίως των βασιλισσών. Για την εκτροφή των προνυμφών που προορίζονται για βασίλισσες η ποσότητα Β.Π. είναι άφθονη, πολύ περισσότερη σε όλη την προνυμφιακή φάση σε σύγκριση με την ποσότητα που δίνεται  για την εκτροφή προνυμφών που προορίζονται για εργάτριες και κηφήνες, όπου σε αυτές δίνεται εκτός Β.Π., μέλι και γύρη. Στο Β.Π. εντοπίζεται ο καθοριστικός παράγοντας που μετατρέπει την προνύμφη μέλισσα από εργάτρια σε βασίλισσα. Η τροφοδοσία των ενήλικων βασιλισσών γίνεται αποκλειστικά με Β.Π. ενώ των ενήλικων μελισσών και κηφήνων με γύρη και νέκταρ.

Δράση βασιλικού πολτού

Ο Β.Π. είναι μια πλούσια πηγή πρωτεϊνών, αμινοξέων, ανόργανων στοιχείων, βιταμινών και κυρίως της ομάδας Β, C, λιπιδίων, υδατανθράκων και πολλών άλλων σημαντικών ουσιών τόσο για τις μέλισσες όσο και για τους ανθρώπους.

Οι επιστημονικές έρευνες που έχουν γίνει για τις επιδράσεις του στον ανθρώπινο οργανισμό, κάτω από αυστηρούς ιατρικούς ελέγχους, έχουν καταδείξει ότι η κατανάλωση Β.Π. έχει σημαντικά θετικές επιπτώσεις στην γενική του κατάσταση και καλή υγεία.

Συγκεκριμένα, η κατανάλωση Β.Π. βελτιώνει τη γενική διάθεση και βοηθάει τα άτομα να αποκτήσουν αυξημένη σωματική, μυϊκή και διανοητική δύναμη μεγενθύνοντας την ικανότητα για σωματική δραστηριότητα και εργασία. Ο Β.Π. έχει μικροβιοκτόνες  και αντισηπτικές ιδιότητες, βρίσκει εφαρμογή στην θεραπεία της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας και προστατεύει τα ούλα από αιμορραγίες. Ο Β.Π. βοηθάει τα γηρασμένα και ταλαιπωρημένα άτομα, αλλά και όσους πάσχουν από νευροψυχικές καταστάσεις, γενική εξάντληση, ζαλάδες, υπερκόπωση, στη διαδικασία  ανάρρωσης από διάφορες ασθένειες, καθώς και τη γενική κακοκεφιά. Βοηθάει στην αντιμετώπιση των ρευματικών αρθριτιδών, στο να αντιμετωπισθεί ο ερυθηματώδης λύκος, σε διάφορες καταστάσεις κακής υγείας του δέρματος, ενώ παίζει ρυθμιστικό ρόλο στην πίεση του αίματος στους υπερτασικούς και στους υποτασικούς. Ακόμη ο Β.Π. επειδή περιέχει γενετήσιες ορμόνες (τεστοστερόλη, προγεστερόλη, οισταδιόλη)  βοηθάει τους άντρες να βελτιώσουν τη σεξουαλική τους ζωή και στις γυναίκες την πορεία της εγκυμοσύνης ενώ συμβάλει σημαντικά  στη γαλακτοπαραγωγή μετά τη γέννα και κατά τη διάρκεια της περιόδου του θηλασμού.

Η ημερήσια κατανάλωση Β.Π. είναι για τον ενήλικο ένα τρίτο του γραμμαρίου κάθε ημέρα και τουλάχιστον για δύο συνεχόμενους μήνες, ενώ μπορεί να καταναλώνεται καθημερινά  για όλο το χρόνο. Συνιστάται να καταναλώνεται το πρωί με το ειδικό πλαστικό κουταλάκι που χωράει την απαιτούμενη ποσότητα χωρίς να έχει προηγηθεί κατάποση κάποιας άλλης τροφής.

Η χρήση του Β.Π. έχει τεκμηριωθεί επιστημονικά ως ωφέλιμη στην παιδική ανάπτυξη, ωστόσο η χορήγηση και η δοσολογία διαμορφώνεται πάντα έπειτα από συνεννόηση με τον παιδίατρο.

Διαδικασία παραγωγής βασιλικού πολτού

Όπως ήδη αναφέραμε τη μεγαλύτερη ποσότητα Β.Π την παίρνουν οι προνύμφες που προορίζονται για βασίλισσες γεμίζοντας τα κέρινα βασιλοκύτταρα, τους ειδικά δηλαδή  διαμορφωμένους υποδοχείς που κατασκευάζουν οι εργάτριες μέλισσες, για την ανάπτυξη βασιλικών προνυμφών στην επιφάνεια μιας κηρήθρας η οποία βρίσκεται στο εσωτερικό μιας κυψέλης.

Τη φυσική αυτή διαδικασία μιμούμαστε οι μελισσοκόμοι φτιάχνοντας τεχνητά βασιλοκκύταρα από κερί ή πλαστικό ίδια σε διάσταση με τα φυσικά, μέσα στα οποία τοποθετούμε πολύ νεαρές προνύμφες με διάφορες τεχνικές και κυρίως με τη διαδικασία που καλείται εμβολιασμό. Ο εμβολιασμός γίνεται χρησιμοποιώντας ειδική λαβίδα η οποία στην άκρη είναι ένα λεπτό μεταλλικό έλασμα ελαφρώς πεπλατυσμένο για να μπορούμε να πιάσουμε την νεαρή προνύμφη από τη βάση του κελιού μίας κηρήθρας και να την τοποθετήσουμε στην βάση του τεχνητού βασιλικού κελιού. Τα τεχνητά αυτά βασιλοκκύταρα είναι τοποθετημένα σε μεταλλικά ή ξύλινα πηχάκια το ένα δίπλα στο άλλο ενώ τα πηχάκια στηρίζονται στο εσωτερικό πλαισίων ίδιων με αυτών που έχουμε για τις κηρήθρες των κυψελών. Αφού κάνουμε τον εμβολιασμό τοποθετούμε τα πλαίσια με τα τεχνητά βασιλοκύτταρα  στο μελίσσι που είναι προετοιμασμένο με κάποια ειδική διαδικασία για να τα τροφοδοτήσουν οι εργάτριες μέλισσες με βασιλικό πολτό. Δύο μέρες μετά τον εμβολιασμό έχουμε την μέγιστη ποσότητα Β.Π. και τότε πηγαίνουμε στην συγκεκριμένη κυψέλη και παίρνουμε το πλαίσιο με τα τεχνητά βασιλοκύτταρα αφού απομακρύνουμε  τις μέλισσες με ειδική βούρτσα και το μεταφέρουμε στο εργαστήριο όπου αφαιρούμε τον βασιλικό πολτό. Για να πάρουμε το Β.Π. αρχικά βγάζουμε την προνύμφη από το βασιλοκκύταρο και μετά αφαιρούμε το Β.Π. με ξύλινη ή πλαστική  μικρή σπάτουλα ή ειδική ηλεκτρική  αντλία αναρρόφησης και τον τοποθετούμε σε γυάλινο μπουκαλάκι σκοτεινού χρώματος, χωρητικότητας  συνήθως 10 γραμμαρίων.

Τα μπουκαλάκια αυτά κλείνοντάς τα καλά τα τοποθετούμε στην ψύξη όπου σε θερμοκρασία 2-4 C  τα πολύτιμα συστατικά του Β.Π συντηρούνται αναλλοίωτα  έως 8 μήνες, ενώ αν τα τοποθετήσουμε στην κατάψυξη στους -18 C συντηρούνται τουλάχιστον για 18 μήνες. Αυτή η διαδικασία επαναλαμβάνεται κάθε τρεις ημέρες ενώ μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε περισσότερο από ένα αριθμό μελισσιών και για όλη την παραγωγική περίοδο δηλαδή από την άνοιξη έως το φθινόπωρο και πάντα ανάλογα με τις ανθοφορίες που υπάρχουν σε μία περιοχή αλλά και ανάλογα με τις κλιματολογικές συνθήκες.

Η καλή συντήρηση του Β.Π. είναι πολύς μεγάλης σημασίας παράγοντας για την διατήρηση όλων των πολύτιμων συστατικών του και είναι κάτι που εξασφαλίζεται  στο εργαστήριό μας στο Δίλοφο, διότι μετά τη  συλλογή του έχουμε άμεση αποθήκευσή του σε συνθήκες κατάψυξης.

Τέλος, η ποσότητα και η ποιότητα του παραγόμενου Β.Π. σχετίζεται άμεσα και με την ποιότητα γύρης και νέκταρος, η οποία αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την παραγωγή Β.Π. στους υποφαρυγγικούς αδένες των μελισσών, κάτι που η μεγάλη ποικιλία άγριων λουλουδιών  του Διλόφου εξασφαλίζει σταθερά και σίγουρα.  

Advertisements